ข่าวสารที่เกี่ยวกับอุทกภัย

revision ๑ วันที่ ๑๕ ตุลาคม ๒๕๕๔
revision ๒ วันที่​ ๑๖​ ตุลาคม ๒๕๕๔
revision ๓ วันที่​ ๔ พฤษจิกายน ๒๕๕๔

ภาพถ่ายเมฆและพายุจากดาวเทียม ภาพล่าสุด
ภาพจากดาวเทียม แสดงเมฆและพายุ
เวลาที่ถ่ายภาพเป็น GMT (ให้บวก7 เพื่อแปลงเป็นเวลาประเทศไทย

น้ำท่วมปี ๒๕๕๔ นี้ แม้ว่าจะรุนแรงมากๆ แต่ระบบบริการข่าวสารออนไลน์ของหน่วยงานต่างๆ และของอาสาสมัคร ทำขึ้นดีมาก น่าชื่นชมเป็นอย่างยิ่ง ผมเองก็เป็นคนหนึ่งที่ได้ใช้ประโยชน์จากการติดตามข้อมูล “ปฐมภูมิ” ได้โดยตรงจากเว็บบริการข้อมูล ข้อมูลประเภทนี้ เปิดโอกาสให้เราวิเคราะห์เองได้แม่นยำกว่าการฟังข่าววิทยุหรือทีวี ซึ่งเมื่อฟังดูแล้วก็ไม่แน่ใจว่า ส่วนใหนเป็นข้อจริง ส่วนไหนเป็นความเห็นหรือความคิด ส่วนใหนเป็นข้อเท็จ หรือข่าวลือ หรือเป็นการตีความของคนใดคนหนึ่ง และบ่อยครั้ง ที่เปิดรับฟังข่าวอยู่ตั้งนาน ไม่ได้รับข้อมูลที่ควรจะได้รับ มีแต่ข่าวการประชาสัมพันธ์การออกไปช่วยเหลือ และรายการบันเทิง

ด้วยเหตุที่ว่ามีข้อมูลมากมาย และไม่รู้ว่าอะไรที่ต้องใช้บ่อย อะไรที่มีความหมายกับเรามากที่สุด ผมจึงได้ตระเวนดูเว็บต่างๆที่มีข้อมูล เพื่อคัดเอาข้อมูลที่ผมเองต้องดูบ่อยๆเพื่อให้มาอยู่ในที่เดียวกัน​ (โดยไม่มีการสำเนามาไว้ที่นี่) จากที่ได้ไปชมข้อมูลจำนวนมาก บางเว็บก็เรียกดูได้ช้ามากๆ บางรายการก็ดี แต่ข้อมูลเยอะกว่าที่ต้องการ หรือไม่ก็ท่วมยังกะน้ำ และเพื่อทำให้ตัวเองทำงานสะดวกขึ้น รวมทั้งสำหรับตอบคำถามที่ผู้อื่นอาจจะถามมา จึงขอแบ่งปันข่าวสารที่คัดกรองแล้ว มาให้ใช้ร่วมกันในยามวิกฤติ

สิ่งที่ผมต้องการทราบมากที่สุด ตลอดระยะเวลาวิกฤติ คือ ตอนนี้ น้ำอยู่ที่ไหนบ้าง? ท่วมสูงเท่าใด?

ต่อมา ก็ต้องการทราบว่า แล้วพรุ่งนี้ มะรืนนี้ สัปดาห์หน้า น้ำจะเคลื่อนตัวไปทางไหน?

ผมต้องการข้อมูลเหล่านี้อย่างพอเพียง (ไม่มากเกินไป ไม่น้อยเกินไป) และอยากจะสรุปได้เอง ว่าน้ำจะมาถึงสำนักงานของเรา บ้านของเรา บ้านญาติของเราเมื่อใด รุนแรงขนาดไหน และจะได้เตรียมตัวกันล่วงหน้ากันอย่างเหมาะสมและไม่สายเกินไป

การเตรียมตัว ก็คงมีสองสามระดับ คือ อยู่กับที่ แต่ปรับสถานการณ์ให้เกิดความเสียหายน้อยที่สุด (เช่น หากระสอบทรายมากั้นในช่องเปิดที่ต่ำ หาปั๊มน้ำมาเตรียมพร้อม ยกของขี้นระดับสูง หาอาหารแห้งเตรียมไว้เผื่อเดินทางไม่สะดวก ) จนไปถึงการเตรียมเก็บของ แล้วย้ายบ้านของไปอยู่ที่สูง นำรถยนต์ไปจอดไว้ที่สูง ฯลฯ แต่ไม่ว่าในกรณีใด ทุกคนต้องเตรียมตัว และมองเห็น “ภาพสถานการณ์” (scenario) ในแบบต่างๆสองสามแบบ ที่มีโอกาสเป็นจริงกับเรา และเตรียมใจไว้ว่า อาจจะมีเหตุการณ์นั้นเกิดขึ้นได้ แน่นอนครับ เราอาจจะต้องจัดที่จัดทางให้พร้อม เตรียมป้องกันให้พร้อมก่อนที่ภัยจะมา

หัวข้อข่าวสาร


๑. ตอนนี้ฝนกำลังตกที่ไหน – เป็นภาพจากเรด้าร์ ที่ตรวจทุกชั่วโมง เพื่อวัดปริมาณฝนที่กำลังตกอยู่ และภาพสรุปปริมาณฝนทั่วประเทศในช่วง ๒๔​ ชั่วโมงที่ผ่านมา (หากสงสัยวิธีอ่านภาพ ดูรายละเอียดได้ที่ รายงานอากาศออนไลน์ สวทช.)


๒. ตอนนี้ น้ำท่วมตรงไหนบ้าง

ดูเว็บสถานการณ์น้ำท่วม

จัดทำโดย ​สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (สทอภ.)
ภาพจาก RadarSat สำหรับวันที่ ๑๗ ตุลาคม ๖.๑๓ น.
(ZIP file 30MB ประกอบด้วยภาพ JPEG สองภาพ สำหรับภาคกลางตอนบน และภาคกลางตอนล่าง) จัดทำโดย สทอภ.


๓. ระดับน้ำในแม่น้าสายสำคัญและในเขื่อนสำคัญของประเทศ รวมทั้งอัตราการไหลลงสู่อ่าวไทย อันนี้เป็นข้อมูลสำคัญซึ่งจะช่วยให้เราประมาณได้ว่า มวลน้ำขนาดใหญ่จะเดินทางไปยังจังหวัดใดในเวลาประมาณกี่ชั่วโมง ข้อมูลเหล่านี้มีให้แยะมาก อันที่ผมใช้อยู่ได้แก่

กรมชลประทาน
สถานการณ์น้ำในลุ่มน้ำเจ้าพระยา

สถานการณ์น้ำในลุ่มน้ำเจ้าพระยา
สถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำและการเกษตร (สสนก.)
ระดับน้ำตามจุดต่างๆในลุ่มน้ำเจ้าพระยา
ระดับน้ำตามจุดต่างๆในลุ่มน้ำเจ้าพระยา
ระดับน้ำตามจุดต่างๆในลุ่มน้ำป่าสัก
ระดับน้ำตามจุดต่างๆในลุ่มน้ำป่าสัก
ชมภาพถ่ายทอดสด ภาพcctv ระดับน้ำ ที่ท่าน้ำกรมชลประทานสามเสน
ระดับน้ำแม่น้ำเจ้าพระยา โดย สำนักการระบายน้ำ กทม.

๔. ระดับน้ำในถนนและคลองสายสำคัญของ กทม. มีข้อมูลเหล่านี้จากเครื่องวัดระดับน้ำบนถนนจำนวนมากที่ กทม.ติดตั้งขึ้น อันนี้ก็จะช่วยบอกเราว่าใกล้ๆบ้านหรือสำนักงานของเรา มีน้ำท่วมที่ใด เชิญเข้าชมข้อมูลของสำนักการระบายน้ำ กทม.

ระบบตรวจวัดน้ำท่วมบนถนนของ กทม.

ระบบตรวจวัดน้ำในคลองหลัก กทม.
ระบบวัดฝนและระดับน้ำตามจุดต่างๆของ กทม. โปรดคลิ๊กภาพย่อเพื่อไปที่ เว็บของสำนักการระบายน้ำ กทม. และใช้เมาส์วางที่จุดที่สนใจ เพื่ออ่านค่าปริมาณน้ำฝนและระดับน้ำ


๕. น้ำทะเลจะหนุนเท่าใด – มีข้อมูลที่น่าสนใจสองแห่ง คือ

ระบบทั้งหมดทำงานได้ก็เพราะมีคอมพิวเตอร์ มีอินเทอร์เน็ต ซึ่งเมื่อสิบปีก่อน เรายังไม่ได้ใช้เทคโนโลยีในระดับนี้ ดังนั้น จึงเห็นได้ชัดว่าเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร มีความสำคัญต่อเราขนาดไหน เมื่อใดก็ตามที่เกิดภัยพิบัติ เราจะหันมาพึ่ง ICT มากขึ้น และต้องระวังเอาไว้ด้วย ว่าบางครั้ง ภัยพิบัติก็สามารถทำลายระบบโทรศัพท์ หรือ SMS ได้เหมือนกัน แต่อินเทอร์เน็ตยังพอจะอยู่รอด แม้จะมีความเร็วช้าลง ทั้นี้เพราะเคือข่ายอินเทอร์เน็ต ได้รับการออกแบบมาให้ทำงานกับระบบสื่อสารหลายรูปแบบ และจะพังไปกี่ส่วนก็ได้ แต่จะไม่ล่มไปทั้งหมด

ภาพจากข้อมูลต่างเหล่านี้ อันที่จริงก็มีงานวิจัย ที่ช่วยให้เกิดการคำนวณเพื่อทำนายว่า “พรุ่งนี้ ฝนจะลงที่ไหนบ้าง มากน้อยแค่ไหน” และสามารถทำนายล่วงหน้าไปอีกหลายวัน ดังเช่นภาพทำนายอนาคตของสถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำและการเกษตร (Hydro and Agro Informatic Institute – haii.or.th) ซึ่งจะผลิดภาพการทำนายปริมาณฝนร่วมกับกรมอุตุนิยมวิทยา ออกมาให้เราเห็นล่วงหน้าสามวัน และคำนวณให้ใหม่ทุกวัน
หากเราสามารถมองภาพอดีตหลายๆภาพ และฉายเป็นภาพยนต์ เราก็คงจะพอเดาได้ว่า ในวันพรุ่งนี้ น้ำจะไปถึงไหน


รูปตัดขวาง กรุงเทพมหานคร โดยสำนักระบายน้ำ
รูปตัดขวางแสดงระดับความสูงในกรุงเทพมหานคร โดยสำนักการระบายน้ำ กทม.


คำถามที่เราคงต้องคิดกันให้ดี คือ จะทำอย่างไร จึงจะเอาน้ำจากภาคเหนือและภาคกลาง ออกสู่ทะเลให้เร็วที่สุด เพื่อยุติปัญหาอุทกภัยขนาดใหญ่ในครั้งนี้ และโดยสร้างความเสียหายให้น้อยที่สุด ในวันนี้ คงต้องท่วมทุกแห่งจนสามารถออกทะเลได้ที่อ่าวไทย จะผลักน้ำหรือดันน้ำกันอย่างไรก็แล้วแต่ และจะท่วมเข้าไปในนิคมอุตสาหกรรมอีกกี่แห่ง ก็คงต้องอยู่ที่ทีมงานของหน่วยงานที่ทำหน้าที่ควบคุมประตูน้ำ การซ่อมประตูน้ำ และความสูงของกำแพงกั้นน้ำ แต่ในปีหน้า ผมหวังว่าเราจะมาร่วมกันสร้างแนวช่วยน้ำไหลที่ต้องดีกว่าปัจจุบันสองหรือสามเท่า และในทุกภาค คงจะต้องมีการออกแบบ “แก้มลิง” ไว้กักน้ำให้ไหลช้าลง หรือหากจะให้ดีกว่านั้น คงมีการสร้างอ่างเก็บน้ำ หรือเขื่อนในราคาไม่แพง กระจายจุดต่างๆให้พอเพียง เพื่อลดความแรงของน้ำ และกักน้ำฝนอันชุ่มฉ่ำ สะอาด ให้ดีในระดับน้ำดื่ม หรือน้ำเพื่อการเกษตร สำหรับคนไทยได้ตลอดปี จนต้องลบคำว่า “แล้งน้ำ” ออกไปจากคำไทยไปได้ ในวันนี้ น้ำลงมาแล้วเสียหาย ปล่อยไปอีกไม่กี่วันก็กลายเป็นน้ำเสีย หากท่วมขังนานๆก็มีเชื้อโรค ทำให้เราเจ็บป่วย บทเรียนครั้งนี้ ผมหวังว่าประเทศไทย จะใช้ความรู้ทาง “วิทยาศาสตร์” และลงทุนในการวิจัยพัฒนาเพื่อให้ได้ทางออก และรับมือกับภัยในระดับนี้ได้ดีในปีต่อๆไปได้

ผมเองในฐานะผู้อำนวยการ สวทช.ได้ดำเนินการให้นโยบายแก่ผู้อำนวยการศูนย์แห่งชาติ (BIOTEC MTEC NANOTEC และ NECTEC) ไปแล้ว และพร้อมที่จะร่วมมือกับทุกหน่วยงาน ที่จะรับมือกับน้ำท่วม ทั้งในครั้งนี้และการป้องกันครั้งต่อๆไป และหวังว่าบทความนี้จะช่วยให้บรรดาท่านที่ติดต่อสอบถามมา จะได้เครื่องมือในการหา “สาระความรู้” จาก ข้อมูลมากมายที่ท่วมท้นในเว็บไม่น้อยกว่าน้ำที่ท่วมประเทศ ได้เข้าถึงแก่นของสาระที่เราควรทราบ

หากท่านอ่านแล้วเห็นว่าควรปรับปรุงอย่างไร ที่จะช่วยให้เราได้เข้าถึงสาระความรู้อย่างรวดเร็ว โปรดแสดงความเห็นได้เลยครับ ผมจะรับไปดำเนินการต่อไป

ทวีศักดิ์ กออนันตกูล

ขอขอบคุณแหล่งข้อมูลทุกแหล่ง ที่ช่วยจัดทำข้อมูลชั้นเยี่ยม ที่ช่วยให้สามารถสรุปข้อมูลสำคัญได้

Advertisements
By htk999 Posted in Flood

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s